Hasar tespit zamanı

◊ Burçin Öztınaz/burcin.oztinaz@hurriyet.com.tr

Oluşturulma Tarihi: Eylül 13, 2026 07:00

Yazın ciltte kuruluk sorunu oluştuysa nelere dikkat edilmeli? Güneş lekelerinin tedavisi için en uygun zaman hangisi? Hava değişimi yüzünden saç dökülmesi normal mi? Sıcakları geride bırakırken saç ve cilt konusunda yapılması gerekenleri uzmanlara danıştık.

Güneş lekelerinden kuruluğa, saç telindeki kırılmalardan mevsimsel dökülmeye kadar yaz mevsimi sonrası sık karşılaşılan sorunları ve yapılabilecekleri Acıbadem Ataşehir Hastanesi dermatoloji uzmanı Dr. Ayşenur Şam Sarı ve İstanbul Florence Nightingale Hastanesi dermatoloji uzmanı Dr. Rabia Yamak anlattı.

Yaz sonrası yaşanan cilt sorunları neler?

En sık karşılaştığımız sorunların başında cilt lekeleri geliyor. Özellikle güneş lekeleri, melazmada koyulaşma ve daha önce var olan lekelerin belirginleşmesi sık görülüyor. Yoğun UV maruziyeti cilt bariyerini bozarak kuruluk, hassasiyet, mat ve düzensiz cilt görünümüne yol açabiliyor. Uzun vadede güneş hasarı; ince kırışıklıklar, elastikiyet kaybı, damar belirginleşmesi ve düzensiz pigmentasyon gibi foto-yaşlanma bulgularını artırıyor. (Dr. Rabia Yamak)

Nasıl bir tedavi uygulamak gerekiyor?

Cildi yenilemekten önce hasarın devamını durdurmak gerekir. Günlük geniş spektrumlu güneş koruması kullanma, nazik temizleme ve düzenli nemlendirme, cilt bariyerini bozacak aşırı peeling ve agresif uygulamalardan kaçınma ve gerektiğinde retinoid ve pigment düzenleyici aktiflerin kontrol-
lü kullanımı önemli. Retinoidler, fotoyaşlanma ve düzensiz pigmentasyonun tedavisinde güçlü kanıta sahip topikal (krem tedavisi) seçenekler arasında. Ancak irritasyon yapabildikleri için kademeli başlanmalı.

Mevsime göre ürün değiştirmek zorunlu değil; esas olan cildin o dönemdeki ihtiyacı. Yazın daha hafif, non-komedojenik (gözenekleri tıkama riski düşük olan, sivilce ve siyah nokta oluşumunu tetikleme ihtimali az olan kozmetik ürünler) nemlendiriciler yeterli olabilirken, kışın veya cilt bariyerinin bozulduğu dönemlerde daha yoğun, seramid, gliserin, hyalüronik asit ve benzeri nem tutucu veya bariyer destekleyici içerikler tercih edilebilir. Çok sıcak hava, sık duş, klorlu su ve yoğun güneş maruziyeti de ciltte kuruluğu artırabilir.
(Dr. Ayşenur Şam Sarı)

Lekeler ne zaman riskli?

Yeni ortaya çıkan, şekli veya rengi değişen, asimetrik ya da diğerlerinden farklı görünen bir lekeye doğrudan kozmetik işlem yaptırmadan önce dermatoloji muayenesi öneriyoruz. Her leke aynı cihaz veya yöntemle tedavi edilmez. Uygun hastalarda kimyasal peeling’ler, pigment hedefli lazer ve ışık sistemleri, fraksiyonel lazerler ve bazı kombine tedaviler kullanılabilir. Özellikle solar lentigolarla (iyi huylu kahverengi lekeler) melazmanın tedavi yaklaşımı birbirinden farklı. Lazer uygulamalarının yanlış parametrelerle yapılması, özellikle koyu cilt tiplerinde, postinflamatuvar hiperpigmentasyona (yara, sivilce, yanık sonrası bölgede kalan koyu renkli leke) neden olabilir. Sonbahar ve kış ayları birçok leke tedavisi için daha kontrollü bir dönem. Ancak tedavinin zamanı, yöntemi, cilt tipine, lekenin türüne ve kişinin güneş maruziyetine göre belirlenmelidir. (Dr. Rabia Yamak)

Sonbaharda saçın dökülmesi normal mi?

Bu mevsimde bazı kişilerde saçların telogen faza (büyüme döngüsünün dinlenme evresi) geçişinde artış görülebiliyor ve geçici bir dökülme yaşanabiliyor. Ancak her sonbaharda gelişen saç dökülmesi ‘mevsimsel’ değil. Yoğun veya uzun süren dökülmelerde demir eksikliği, tiroit hastalıkları, beslenme yetersizlikleri, hızlı kilo kaybı, geçirilen enfeksiyonlar, yoğun stres, bazı ilaçlar veya androgenetik alopesi (genetik ve hormonal faktörlere bağlı dökülme) gibi pek çok neden değerlendirilmeli. Eğer dökülme 2-3 aydan uzun sürüyorsa, saç yoğunluğunda belirgin azalma varsa, bölgesel açıklık oluşuyorsa veya saçlı deride kaşıntı, kızarıklık, kepeklenme, ağrı gibi belirtiler eşlik ediyorsa uzmana başvurulmalı.  (Dr. Rabia Yamak)

Bakım nasıl yapılır?

Saç tipine uygun bir şampuan, her yıkamada saç kremi, ihtiyaca göre haftada 1-2 kez yoğun bakım maskesi kullanılabilir. Fön, düzleştirici ve maşa gibi yüksek ısı uygulamaları azaltılmalı; ıslak saç sertçe taranmamalı ve çekiştirilmemeli. Sıkı saç modellerinden kaçınmak, saç boyası ve açıcı gibi kimyasal işlemleri üst üste uygulamamak da önemli. (Dr. Ayşenur Şam Sarı)