Perde arkası aralanıyor: Yüzerek denizden geldiker Avrupa’yı titrettiler

İspanya İçişleri Bakanlığı verilerine göre, Fas sınırından İspanya'nın Kuzey Afrika'da yer alan Ceuta enklavına Perşembe günü ve Cuma sabah saatlerinde yaklaşık 50 bin kişi giriş yaptı; yerel yetkililer ise bu sayının 60 bine ulaştı.

Kriz sırasında deniz yoluyla bölgeye ulaşmaya çalışan en az 57 kişi boğularak yaşamını yitirdi. Evler, iş yerleri yağmalandı, İspanyol ordusu sahaya indi.

Ancak Cuma akşamı itibarıyla İçişleri Bakanlığı, göçmenlerin yaklaşık 48 bin 300'ünün gönüllü olarak yeniden Fas tarafına geçtiğini açıkladı.

Yaklaşık 84 bin nüfusuyla Yalova'dan daha küçük olan Ceuta'da, çoğu genç erkeklerden oluşan binlerce kişinin sokaklarda bulunması endişeleri tetikledi.

Yerel halk Faslı mültecileri yuhalarken, yetersiz kalan İspanyol polisinin görevini askerleri üslenmesiyle duruldu.

OLAYIN ARKASINDA O ÜLKENİN PARMAĞI VAR

Küçücük şehre aniden nüfusunun neredeyse yarısının yüzerek, botlarla gelmesi tartışmalara neden oldu.

Cueta'ya gelen bazı Faslıların da "hükümet tarafından gönderildiklerini" söylemesi de şüpheleri artırdı.

Analistler, olayın tek başına bir göç hareketi olmadığını, Fas ile Cezayir arasındaki rekabet ve Batı Sahra üzerindeki anlaşmazlıklar gibi bölgesel siyasete belirtti.

Geçişin, İspanya Başbakanı Pedro Sánchez'in Cezayir'e gerçekleştirdiği ziyaretten 10 gün sonra yaşanması dikkat çekti. Mültecilerin kendi anlattıkları şüpheleri güçlendirdi.

Cueta'ya giden kamyonlar arasında yer alan 26 yaşındaki Yusuf Ali bir grup insanla birlikte sınıra yaklaşırken polisin onlara Cueta'yı gösterdiğini söyledi.

Ali, “Sürekli ‘Şu tarafa gidin, şu tarafa gidin’ diyorlardı,” diye anlattı. Deniz sınırını yüzerek geçtiğini ve bu girişimde başarısız olan diğer kişilerin cesetlerinin yanından geçtiğini belirtti.

37 yaşındaki Muhammed Ahmidho, sosyal medyadan Perşembe günü İspanya’ya yapılan akını duyduğu, şansını denemek istediğini söyledi.

Sınıra yaklaştığında Faslı polis memurlarının kendisine “İspanya’ya gel” diyerek cesaret verdiğini anlattı.

Ancak kalışı kısa sürdü. Ne yiyecek ne içecek bulabilen Ahmidho, 47 bin kişi ile birlikte Fas'a dönmek zorunda kaldı.

SEBEBİ NEYDİ?

Barcelona Uluslararası İlişkiler Merkezi'nden Musa Burekba, İspanya'nın 2022 yılında tarafsızlığını sonlandırarak Fas'ın planını desteklemesinin ardından Cezayir ile ilişkilerini düzeltme adımlarının Fas'ı öfkelendirmiş olabileceğini ve 2021 yılında yaşanan benzer kitlesel geçişle paralellik taşıdığını belirtti.

Pompeu Fabra Üniversitesi'nden Gemma Pinyol da Fas'ın enklavları istediği zaman baskı altına alabilecek güce sahip olduğunu göstermek istemiş olabileceğini değerlendirdi.

İspanya Başbakanı Sánchez ise insan kaçakçılığı çetelerini suçlayarak, Anayasa Mahkemesi'nin deniz yoluyla gelenlerin sınır dışı edilmesini zorlaştıran son kararının suistimal edildiğini vurguladı.

Göç Politikaları Enstitüsü uzmanı Anna Terrón, mahkeme kararının kaçakçıları harekete geçirmiş olabileceğini ancak Fas hükümetinin bilgisi olmadan bu çapta bir olayın gerçekleşemeyeceğini belirtti. Krizin büyüyebileceğini vurguladı.

AVRUPA ALARMA GEÇTİ

Olay anına ait görüntülerin yayılması üzerine Avrupa ülkeleri alarm durumuna geçti.

Fransa, İspanya sınırındaki güvenliği artıracağını açıklarken İtalya Başbakanı Giorgia Meloni Schengen kurallarının askıya alınabileceğini belirtti.

Avrupa'daki göç karşıtı liderler ve ABD Başkanı Donald Trump görüntüleri seçmenlerine uyarı olarak paylaştı.

Yüzyıllardır İspanya kontrolünde olan ve Cebelitarık Boğazı'nda stratejik konumda bulunan Ceuta ve Melilla özerk şehirleri AB toprağı kabul edilse de, İspanya'nın özel sınır kontrolleri göçmenlerin Avrupa'nın kalanına doğrudan geçişini engelliyor.