Valiliğin “ÇED gerekli değil” kararı Danıştay'dan döndü

Elazığ’ın Merkez ilçesine bağlı bir köyde kurulması planlanan 59 bin 900 adet kapasiteli etlik piliç yetiştirme tesisi için verilen “Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Gerekli Değildir” kararına ilişkin yargı sürecinde yeni bir gelişme yaşandı. Danıştay 4. Dairesi, projeye karşı açılan davada ilk derece mahkemesinin verdiği ret kararını bozarak dosyanın yeniden incelenmesine hükmetti.

YEREL MAHKEME DAVAYI REDDETMİŞTİ

Dava, Elazığ Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü tarafından verilen “ÇED Gerekli Değildir” kararının iptali istemiyle açıldı.

İlk derece mahkemesi, yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda hazırlanan rapora dayanarak tesisin çevreye olumsuz bir etkisi olmayacağı kanaatine varmış ve davayı reddetmişti. Kararda, tesisin en yakın yerleşim alanına yönetmeliklere uygun mesafede bulunduğu, proje tanıtım dosyasında belirtilen önlemlerin yeterli olduğu ve gerekli denetimlerin yapılabileceği ifade edilmişti.

KÖYLÜLER: YERLEŞİM ALANINA ÇOK YAKIN

Davacılar ise tesisin kurulacağı alanın köy yerleşimine çok yakın olduğunu savundu. Tesisin sınırına bitişik noktada ikamet amaçlı kullanılan bir konteyner ev ve kayısı bahçesi bulunduğu, bölgenin köylüler tarafından sosyal alan olarak kullanıldığı ve ileride yerleşimin bu alana doğru genişlemesinin planlandığı belirtildi. Ayrıca bölgede lavanta bahçeleri bulunduğu, arıcılık faaliyetleri yürütüldüğü ve projenin yer altı sularına etkisine ilişkin yeterli değerlendirme yapılmadığı ileri sürüldü.

DANIŞTAY: BİLİRKİŞİ RAPORU EKSİK

Dosyayı inceleyen Danıştay 4. Dairesi, ilk derece mahkemesinin kararına dayanak olan bilirkişi raporunun teknik ve bilimsel açıdan yeterli olmadığı sonucuna ulaştı. Kararda, tesisin yerleşim alanına ve sosyal kullanım alanlarına yakınlığı nedeniyle mevsimsel koşullar, hâkim rüzgâr yönü gibi meteorolojik faktörlerin ayrıntılı biçimde incelenmesi gerektiği vurgulandı. Ancak mevcut bilirkişi heyetinde meteoroloji mühendisi ve sosyal bilimci bulunmadığına dikkat çekildi. Danıştay ayrıca raporda, bölgede bulunduğu belirtilen lavanta bahçeleri ve arıcılık faaliyetlerinin etkileri ile yer altı suları ve tarım alanları üzerindeki olası sonuçların da yeterince değerlendirilmediğini belirtti.

DOSYA YENİDEN İNCELENECEK

Danıştay, tüm bu eksiklikler nedeniyle yerel mahkemenin kararını bozarak dosyanın yeniden incelenmesi için mahkemeye gönderilmesine hükmetti. Karara göre, yeni bir bilirkişi heyeti oluşturularak çevre mühendisi, ziraat mühendisi, biyolog, meteoroloji mühendisi ve sosyal bilimcilerden oluşan bir ekip tarafından yeniden keşif yapılacak ve projenin çevresel etkileri kapsamlı biçimde değerlendirilecek. 21 Ekim 2025 tarihinde oy çokluğuyla verilen kararla birlikte, Elazığ’da tartışma yaratan piliç yetiştirme tesisi projesine ilişkin yargı süreci yeniden başlayacak.